1) Kurumlar vergisi matrahının
tespitinde; kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla,
kurum kazancından sırasıyla aşağıdaki indirimler yapılır:
a)
.................................................................
b) 21/5/1986 tarihli ve 3289 sayılı
Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ile
17/6/1992 tarihli ve 3813 sayılı Türkiye Futbol Federasyonu Kuruluş ve
Görevleri Hakkında Kanun kapsamında yapılan sponsorluk harcamalarının sözü
edilen kanunlar uyarınca tespit edilen amatör spor dalları için tamamı,
profesyonel spor dalları için % 50'si.
c) Genel ve özel bütçeli kamu
idarelerine, il özel idarelerine, belediyelere ve köylere, Cumhurbaşkanınca
vergi muafiyeti tanınan vakıflara ve kamu yararına çalışan dernekler ile
bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunan kurum ve kuruluşlara
makbuz karşılığında yapılan bağış ve yardımların toplamının o yıla ait kurum
kazancının % 5'ine kadar olan kısmı.
ç) (c) bendinde sayılan kamu kurum
ve kuruluşlarına bağışlanan okul, sağlık tesisi, 100 yatak (kalkınmada
öncelikli yörelerde 50 yatak) kapasitesinden az olmamak kaydıyla öğrenci yurdu
ile çocuk yuvası, yetiştirme yurdu, huzurevi ve bakım ve rehabilitasyon merkezi
ile mülki idare amirlerinin izni ve denetimine tabi olarak yaptırılacak
ibadethaneler ve Diyanet İşleri Başkanlığı denetiminde yaygın din eğitimi
verilen tesislerin ve Gençlik ve Spor Bakanlığına ait gençlik merkezleri ile
gençlik ve izcilik kamplarının inşası dolayısıyla yapılan harcamalar veya bu
tesislerin inşası için bu kuruluşlara yapılan her türlü bağış ve yardımlar ile
mevcut tesislerin faaliyetlerini devam ettirebilmeleri için yapılan her türlü
nakdi ve ayni bağış ve yardımların tamamı.
d) Genel ve özel bütçeli kamu
idareleri, il özel idareleri, belediyeler ve köyler, Cumhurbaşkanınca vergi
muafiyeti tanınan vakıflar ve kamu yararına çalışan dernekler ile bilimsel
araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunan kurum ve kuruluşlar tarafından
yapılan veya Kültür ve Turizm Bakanlığınca desteklenen ya da desteklenmesi
uygun görülen;
1) Kültür ve sanat faaliyetlerine
ilişkin ticari olmayan ulusal veya uluslararası organizasyonların
gerçekleştirilmesine,
2) Ülkemizin uygarlık birikiminin
kültürü, sanatı, tarihi, edebiyatı, mimarisi ve somut olmayan kültürel mirası
ile ilgili veya ülke tanıtımına yönelik kitap, katalog, broşür, film, kaset, CD
ve DVD gibi manyetik, elektronik ve bilişim teknolojisi yoluyla üretilenler de
dahil olmak üzere görsel, işitsel veya basılı materyallerin hazırlanması,
bunlarla ilgili derleme ve araştırmaların yayınlanması, yurt içinde ve yurt
dışında dağıtımı ve tanıtımının sağlanmasına,
3) Yazma ve nadir eserlerin korunması ve
elektronik ortama aktarılması ile bu eserlerin Kültür ve Turizm Bakanlığı
koleksiyonuna kazandırılmasına,
4) 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı
Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki taşınmaz kültür
varlıklarının bakımı, onarımı, yaşatılması, rölöve, restorasyon, restitüsyon
projeleri yapılması ve nakil işlerine,
5) Kurtarma kazıları, bilimsel kazı
çalışmaları ve yüzey araştırmalarına,
6) Yurt dışındaki taşınmaz Türk kültür
varlıklarının yerinde korunması veya ülkemize ait kültür varlıklarının
Türkiye'ye getirilmesi çalışmalarına,
7) Kültür envanterinin oluşturulması
çalışmalarına,
8) Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma
Kanunu kapsamındaki taşınır kültür varlıkları ile güzel sanatlar, çağdaş ve
geleneksel el sanatları alanlarındaki ürün ve eserlerin Kültür ve Turizm
Bakanlığı koleksiyonuna kazandırılması ve güvenliklerinin sağlanmasına,
9) Somut olmayan kültürel miras, güzel
sanatlar, sinema, çağdaş ve geleneksel el sanatları alanlarındaki üretim ve
faaliyetler ile bu alanlarda araştırma, eğitim veya uygulama merkezleri,
atölye, stüdyo ve film platosu kurulması, bakım ve onarımı, her türlü araç ve
teçhizatının tedariki ile film yapımına,
10) Kütüphane, müze, sanat galerisi ve
kültür merkezi ile sinema, tiyatro, opera, bale ve konser gibi kültür ve sanat
faaliyetlerinin sergilendiği tesislerin yapımı, onarımı veya modernizasyon
çalışmalarına,
ilişkin harcamalar ile makbuz karşılığı
yapılan bağış ve yardımların % 100'ü. Cumhurbaşkanı, bölgeler ve faaliyet
türleri itibarıyla bu oranı, yarısına kadar indirmeye veya kanuni seviyesine
kadar getirmeye yetkilidir.
e) Cumhurbaşkanınca başlatılan
yardım kampanyalarına makbuz karşılığı yapılan ayni ve nakdî bağışların tamamı.
f) İktisadi işletmeleri hariç, Türkiye
Kızılay Derneğine ve Türkiye Yeşilay Cemiyetine makbuz karşılığı yapılan nakdi
bağış veya yardımların tamamı.
g) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun
325/A maddesine göre girişim sermayesi fonu olarak ayrılan tutarların beyan
edilen gelirin %10'unu aşmayan kısmı.
ğ) Türkiye'de yerleşmiş olmayan kişilerle,
işyeri, kanuni ve iş merkezi yurt dışında bulunanlara Türkiye'de verilen ve
münhasıran yurt dışında yararlanılan mimarlık, mühendislik, tasarım, yazılım,
tıbbi raporlama, muhasebe kaydı tutma, çağrı merkezi, ürün testi,
sertifikasyon, veri saklama, veri işleme, veri analizi ve ilgili bakanlıkların
görüşü alınmak suretiyle Maliye Bakanlığınca belirlenen mesleki eğitim
alanlarında faaliyette bulunan hizmet işletmeleri ile ilgili bakanlığın izni ve
denetimine tabi olarak eğitim ve sağlık alanında faaliyet gösteren ve
Türkiye'de yerleşmiş olmayan kişilere hizmet veren işletmelerin münhasıran bu
faaliyetlerinden elde ettikleri kazancın %50'si.
Bu indirimden yararlanılabilmesi için
fatura veya benzeri belgenin yurt dışındaki müşteri adına düzenlenmesi şarttır.
Bu bentte yer alan oranı, hizmet
alanları ve kazanç tutarları itibarıyla sıfıra kadar indirmeye veya %100'e
kadar artırmaya Cumhurbaşkanı, bu bendin uygulanmasına ve denetime ilişkin usul
ve esasları belirlemeye ilgili bakanlıkların görüşünü almak suretiyle Maliye
Bakanlığı yetkilidir.
h) 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı
Engelliler Hakkında Kanuna göre kurulan korumalı işyerlerinde istihdam edilen
ve iş gücü piyasasına kazandırılmaları güç olan zihinsel veya ruhsal engelli
çalışanlar için diğer kişi ve kurumlarca karşılanan tutar dâhil yapılan ücret
ödemelerinin yıllık brüt tutarının % 100'ü oranında korumalı işyeri indirimi
(İndirim, her bir engelli çalışan için azami beş yıl süre ile uygulanır ve
yıllık olarak indirilecek tutar, her bir engelli çalışan için asgari ücretin
yıllık brüt tutarının % 150'sini aşamaz.). Bu bentte yer alan oranı, engellilik
derecelerine göre % 150'ye kadar artırmaya veya tekrar kanuni oranına indirmeye
Cumhurbaşkanı; bendin uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Aile ve
Sosyal Politikalar Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının
görüşünü alarak Maliye Bakanlığı yetkilidir.
ı) Finans, bankacılık ve
sigortacılık sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlar ile kamu iktisadi
teşebbüsleri hariç olmak üzere sermaye şirketlerinin ilgili hesap dönemi
içinde, ticaret siciline tescil edilmiş olan ödenmiş veya çıkarılmış sermaye
tutarlarındaki nakdi sermaye artışları veya yeni kurulan sermaye şirketlerinde
ödenmiş sermayenin nakit olarak karşılanan kısmı üzerinden Türkiye Cumhuriyet
Merkez Bankası tarafından indirimden yararlanılan yıl için en son açıklanan
"Bankalarca açılan TL cinsinden ticari kredilere uygulanan ağırlıklı
yıllık ortalama faiz oranı" dikkate alınarak, ilgili hesap döneminin
sonuna kadar hesaplanan tutarın %50'si.
Nakdi sermaye artışlarının,
yurt dışından getirilen nakitle karşılanan kısmı için bu oran %75 olarak
uygulanır.
Bu indirimden, sermaye artırımına ilişkin
kararın veya ilk kuruluş aşamasında ana sözleşmenin tescil edildiği hesap dönemi
ile bu dönemi izleyen dört hesap dönemi için ayrı ayrı yararlanılır. Bu
dönemlerde sermaye azaltımı yapılması hâlinde azaltılan sermaye tutarı indirim
hesaplamasında dikkate alınmaz.
Bu bent hükümlerine göre hesaplanacak
indirim tutarı, nakdi sermayenin ödendiği ay kesri tam ay sayılmak suretiyle
hesap döneminin kalan ay süresi kadar hesaplanır. Matrahın yetersiz olması
nedeniyle ilgili dönemde indirim konusu yapılamayan tutarlar, sonraki hesap
dönemlerine devreder. Bu bendin uygulanmasında sermaye şirketlerine nakit
dışındaki varlık devirlerinden kaynaklananlar dâhil olmak üzere, sermaye
şirketlerinin birleşme, devir ve bölünme işlemlerine taraf olmalarından veya
bilançoda yer alan öz sermaye kalemlerinin sermayeye eklenmesinden kaynaklanan
ya da ortaklar veya bu Kanunun 12 nci maddesi kapsamında ortaklarla ilişkili
olan kişilerce kredi kullanılmak veya borç alınmak suretiyle gerçekleştirilen
sermaye artırımları, indirim hesaplamasında dikkate alınmaz.
Bu bentte yer alan oranı,
şirketlerin aktif büyüklükleri, ortaklarının hukuki niteliği, çalışan personel
sayıları ve yıllık net satış hasılatlarına göre veya sermayenin kullanıldığı
yatırımdan elde edilen gelirlerin kurumun esas faaliyeti kapsamında olmayan
faiz, kâr payı, kira, lisans ücreti, menkul kıymet satış geliri gibi pasif
nitelikli gelirlerden oluşmasına göre ya da sermayenin kullanıldığı
yatırımların teşvik belgeli olup olmadığına veyahut makine ve teçhizat veya
arsa ve arazi yatırımları için sermayenin kullanıldığı alanlar itibarıyla ya da
bölgeler, sektörler ve iş kolları itibarıyla ayrı ayrı sıfıra kadar indirmeye
veya %100'e kadar artırmaya; halka açık sermaye şirketleri için halka açıklık
oranına göre %150'ye kadar farklı uygulatmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.
i) (7421
sayılı Kanunun 20 nci maddesiyle eklenen bent; Yürürlük: 26.11.2022)
22/6/2022 tarihli ve 7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanunu hükümlerine
göre katılımcı belgesi alarak İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faaliyette
bulunan kurumların, münhasıran bu faaliyet kapsamında yurt dışından satın
alınan malları Türkiye'ye getirilmeksizin yurt dışında satmalarından veya yurt
dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık etmelerinden sağladıkları
kazancın %50'si,
Bu indirimden yararlanılabilmesi için
kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi
beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye'ye transfer edilmiş
olması, aracılık faaliyetine ilişkin malların satıcısı ve alıcısının Türkiye'de
olmaması şarttır. Cumhurbaşkanı, bu bentte yer alan oranı, sıfıra kadar
indirmeye veya bir katına kadar artırmaya yetkilidir.
(2) Bağış ve yardımların nakden
yapılmaması halinde, bağışlanan veya yardımın konusunu oluşturan mal veya
hakkın maliyet bedeli veya kayıtlı değeri, bu değer mevcut değilse Vergi Usul
Kanunu hükümlerine göre takdir komisyonlarınca tespit edilecek değeri esas
alınır.
(3) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin
usûlleri belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.